Ortak alan güvenlik planı nedir ve neden tasarım aşamasında yapılır?
Ortak alan güvenlik planı, sitenin hangi bölgesinin hangi riske açık olduğunu, bu riske karşı hangi katmanın (engel, aydınlatma, kamera, giriş kontrolü, görevli) nerede devreye gireceğini ve sistemi kimin yöneteceğini tek belgede toplayan çalışmadır. Mimari projeyle birlikte hazırlandığında kulübe, bariyer, kamera direği ve kablo güzergâhı vaziyet planında yerini alır.
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 68. maddesi, toplu yapılarda ortak nitelikteki yerlerin ve tesislerin kullanım amaçlarının onaylı vaziyet planında ve projelerde gösterilmesini ister. Güvenlik unsurlarını bu aşamada çizmek, teslimden sonra duvar kırma, direk temeli ve sonradan kanal açma gibi pahalı ve düzensiz ilaveleri önler.
Müteahhit açısından asıl kazanç boş boru, kablo yolu, güç noktası ve oda ayırmanın inşaat sırasında çok az ek işle yapılabilmesidir. Plan aşağıdaki beş çıktıyı üretmelidir:
- Risk haritası: bölgeler, riskler ve öncelikler.
- Katman şeması: çevreden daireye kadar hangi engelin nerede olduğu.
- Kamera ve kablo yerleşimi: kamera noktaları, kablo güzergâhı ve güç dağıtımı.
- Kayıt odası ve kulübe yeri: oda ölçüsü, güç, soğutma ve erişim.
- Yetki matrisi: kim izler, kim kayıt alır, kim ayar yapar.
Risk bölgeleri: giriş, otopark, çocuk parkı, havuz ve çevre duvarı
Risk bölgeleri, her bölgenin olasılığı ve etkisi birlikte puanlanarak belirlenir; basit yöntem risk = olasılık (1-5) × etki (1-5) çarpımıdır ve yüksek puanlı bölge önce ele alınır. Her bölgenin riski farklı olduğu için çözümü de farklıdır; kamera bunların yalnız bir kısmında asıl önlemdir.
- Giriş: araç ve yaya trafiğinin karıştığı, yetkisiz kişinin yetkili ardından geçebileceği en yoğun noktadır; kontrol ve kayıt burada toplanır.
- Otopark: hırsızlık, araç hasarı ve kör köşeler öne çıkar; kolon aralarında görüş, aydınlatma ve çıkış yönlendirmesi planlanır.
- Çocuk parkı: risk güvenlik değil gözetimdir; açık görüş hattı, yeterli aydınlatma ve ana yoldan ayrılmış konum gerekir; kamera genel alanı kapsar, çocukları yakından izlemez.
- Havuz: boğulma riskinde kamera önleyici değildir; çit, kilitli kapı, görevli ve alarm esastır. Kamera yalnız giriş kontrolü ve olay sonrası inceleme içindir; soyunma ve duş alanı kapsama girmez.
- Çevre duvarı: tırmanma ve sınır ihlali riski vardır; duvar yüksekliği, aydınlatma ve gerekirse ışın bariyeri ya da video analitik ile hat ihlali algılanır.
Kademeli güvenlik katmanları nasıl kurulur?
Kademeli güvenlik, tek bir güçlü noktaya bel bağlamak yerine caydırma, algılama, geciktirme ve müdahale adımlarını arka arkaya dizer; bir katman aşıldığında sıradaki devreye girer. Katmanların her biri bir önceki arızalandığında zayıflamamalı, kendi başına çalışabilmelidir.
- 1. Çevre: duvar, çit, aydınlatma ve görünür kamera caydırıcıdır; hat ihlali algılama ek algılama sağlar.
- 2. Site girişi: araç ve yaya ayrı kontrol edilir; kimlik, plaka ya da kart ile geçiş kaydı tutulur.
- 3. Ortak alanlar: yollar, otopark ve oyun alanları kameralı ve iyi aydınlatılmıştır; kayıt incelemesi mümkündür.
- 4. Blok girişi: diafon, kart ya da kod ile yalnız o bloğun sakinleri girer.
- 5. Daire kapısı: kişisel önlem; kat koridoruna ve daire kapısı önüne kamera konması mahremiyet açısından sakıncalıdır.
Araç ve yaya girişi nasıl ayrılır?
Araç ve yaya girişi ayrılmalıdır, çünkü ortak şerit hem yayayı riske atar hem de yetkisiz kişinin araç arkasından geçmesini kolaylaştırır. Yaya kapısı kendi turnike ya da kapı kontrolüne, araç girişi bariyere ve kayıt noktasına sahip olur; ikisi de güvenlik kulübesinden görülebilmelidir.
Giriş kuyruğu, araçların yola taşmasına yol açmamalıdır. Hesap şöyle yapılır: zirve 10 dakikada gelen araç sayısından, aynı sürede işlenebilen araç sayısı (600 sn ÷ araç başına işlem süresi) çıkarılır; kalan, bekleyecek araç sayısıdır ve araç başına yaklaşık 6 m ile çarpılarak bekleme boyu bulunur. Örneğin 10 dakikada 40 araç gelir, işlem 20 sn sürerse 30 araç işlenir, 10 araç bekler ve yaklaşık 60 m bekleme alanı gerekir.
Kulübenin yeri, görevlinin hem araç hem yaya girişini görebileceği şekilde seçilir; servis, kurye ve çöp aracı gibi trafik için ayrı bir geçit ve acil durum geçidi de ayrılır. Kulübe donanımı için site güvenlik kulübesi tasarımı, plakayla geçiş için site girişinde plaka tanıma yazılarına bakabilirsiniz; bu yazı bunları tekrarlamaz, mimari yerleşime odaklanır.
Kamera yerleşim mantığı ve kayıt odası nasıl planlanır?
Kamera yerleşimi, her kameradan ne bekleneceğine göre yapılır: genel gözlem, kişiyi tanıma ya da plaka okuma ayrı ayrı gereksinimlerdir. Kamera sayısı bundan sonra çıkar; çünkü kameranın bakacağı bölgenin genişliği ve istenen ayrıntı düzeyi lens ve çözünürlüğü belirler.
Ayrıntı düzeyi piksel yoğunluğuyla ölçülür: piksel yoğunluğu (px/m) = kameranın yatay çözünürlüğü ÷ hedefin bulunduğu mesafedeki yatay görüş genişliği (m). Örneğin 2688 piksel yataylı bir kamera 10 m genişliği görüyorsa yaklaşık 269 px/m verir. IEC 62676-4 standardının 2025 baskısı bu ihtiyacı 20 ile 1500 px/m arasında yedi kademede tanımlar; hangi kademenin gerektiği için standardın güncel baskısına bakın.
Kablolama kameraların çoğunda PoE ile yapılır. IEEE 802.3af, 802.3at ve 802.3bt, sırayla yaklaşık 15, 30 ve 60-90 W'a kadar güç sağlar; bakır Ethernet hattı 100 m ile sınırlıdır, binalar ve uzak noktalar arası omurgada fiber kullanılır. Saklama için günlük tüketim yaklaşık bit hızı (Mbps) × 10,8 GB olarak hesaplanır; örneğin 20 kamera ve ortalama 3 Mbps için günde yaklaşık 648 GB gerekir.
Kayıt odası, kulübeden ayrı ve yalnız yetkili kişilerin girebildiği, yönetim binasında ya da şaftta ayrılmış kilitli bir mekân olmalıdır; kulübede ise yalnız canlı izleme bulunur. Oda için kesintisiz güç, soğutma, kablo girişi ve yangın algılama planlanır; ayrıntılar için zayıf akım şaftı ve dağıtım dolabı yazısı yardımcı olur.
Ortak alan aydınlatması kamera görüntüsünü nasıl etkiler?
Aydınlatma ve kamera birlikte tasarlanmalıdır, çünkü yetersiz ya da yanlış yönlü ışık en gelişmiş kameranın bile kullanılamaz görüntü vermesine yol açar. Kameranın gerektirdiği en düşük aydınlık düzeyi (lux) üretici datasheet'inde yazar ve gece kullanım için bu değere bakılması gerekir.
Birkaç tasarım kuralı işe yarar. Kamera doğrudan bir lambaya ya da parlak yüzeye bakmaz, çünkü arka ışık yüzü karartır. Aydınlatma direği çoğunlukla kamera direği olarak da kullanılabilir; bu hem yatırımı azaltır hem de kameranın ışık altında kalmasını sağlar. Kamera güç beslemesi aydınlatma panosuna bağlı olmamalıdır; aydınlatma devresi bir arızada kameraları da karartmamalıdır.
Işık kirliliği de hesaba katılır: daire pencerelerine doğrultulmuş armatür sakinleri rahatsız eder. Çocuk parkı, havuz ve otopark gibi bölgelerde hem aydınlatma hem kamera sürekli çalışacak biçimde ayrı güç hatlarına bağlanır.
Yangın ve acil durum erişimi güvenlik tasarımıyla nasıl uyumlu olur?
Güvenlik önlemleri yangın ve acil durumda itfaiyenin, ambulansın ve sakinlerin geçişini asla engellememelidir. Bariyer, kapı ve turnikeler yangın alarmında ya da elektrik kesintisinde serbest kalacak veya el ile açılabilecek şekilde seçilir.
İtfaiye araç yolu ve genişliği mimari projede ilgili yangın yönetmeliğine göre belirlenir; bariyer ve kapılar bu yolun genişliğini daraltmamalıdır. Kulübeden acil açma yetkisi ve itfaiye için anahtarlı ya da kutulu bir erişim planlanır. Acil araçlar plaka listesinde önceden tanımlanamayacağı için el ile açma her zaman mümkün olmalıdır.
Yangın algılama paneli, bir röle çıkışıyla bariyer ve kapıları serbest bırakacak şekilde entegre edilebilir; bu karar yangın projesinin onay aşamasında netleşir. Süreç için yangın algılama projesi onay süreci yazısına bakın. Toplanma alanı ve kaçış yolları da kameralarla izlenebilir ve aydınlatma acil durumda çalışır halde olmalıdır.
Kat Mülkiyeti Kanunu ve KVKK: kamera kararı, yetki ve görüntü yönetimi
Ortak alana kamera kurmak için kat malikleri kurulu kararı gerekir; hangi oy çoğunluğunun aranacağı ise kanun metninde kameradan açıkça söz edilmediği için tartışmalıdır. 634 sayılı Kanun'un 42. maddesi, ortak yerlerin kullanımını kolaylaştıran yenilik ve ilavelerin kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğuyla alınacak kararla yapılmasını söyler; 19. madde ise ortak yerlerdeki tesisler için bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızasını arar. KVKK'nın apartmanlara yönelik duyurusu bu nisabı belirtmez. Bu nedenle yönetim planına bakmak ve hukuki görüş almak güvenli yoldur.
Toplu yapılarda yönetim ayrı kurulara bağlıdır. 69. madde toplu yapı kat malikleri kurulunu ve temsilciler kurulunu, 70. madde ise tek bir yönetim planını düzenler; 2026 tarihli 7579 sayılı Kanun ile yönetim planı değişikliği için aranan oran temsil edilen bağımsız bölümlerin üçte ikisi olmuştur. Müteahhit ilk yönetim planında güvenlik sistemini, kayıt odasını ve yetki dağılımını tanımlarsa sonradan karar tartışması azalır. Kurul kararlarına karşı iptal davası, 33. madde uyarınca karar tarihinden itibaren bir ay içinde açılabilir.
Görüntü kişisel veridir. 6698 sayılı Kanun'un 4. maddesi ölçülülüğü, 10. madde bilgilendirmeyi, 12. madde yetkisiz erişimi önleyecek teknik ve idari tedbirleri düzenler. KVKK duyurusuna göre merdiven boşluğu ve daire kapısı önü gibi özel alanlar kapsama alınmamalı, ses kaydı ve yüz tanıma gibi özel hayata müdahale eden özelliklerden kaçınılmalı, kameralar dar açılı olmalı ve kayıtlar makul süre saklanıp yalnız yetkili kişilerce incelenmelidir.
- Yönetici: kayıt inceleme ve dışa aktarma yetkisi; olay talepleri.
- Güvenlik görevlisi: yalnız canlı izleme; silme ve ayar yetkisi yok.
- Kurulumcu: teknik ayar ve bakım; uzaktan erişim yönetim izniyle ve kayıt altında.
- Karar defteri: saklama süresi, erişen kişiler ve kamera listesi kurul kararında yer alır. Saklama süresi amaca göre belirlenir ve süre dolunca kayıt silinir.
Bayifi bu süreçte nerede devreye girer?
Bayifi hukuk ya da proje danışmanlığı sunmaz; güvenlik sektörünün pazar yeri ve firma dizinidir. Site projeniz için kurulumcu aramak üzere bayiler sayfasından il il firmaların profil ve hizmet bilgilerine bakabilirsiniz. Kamera, kayıt cihazı ve geçiş ürünlerinde toptancıların anlık stoklu ürünleri pazar sayfasında bulunur. Kurulum ya da toptan satış yapan bir firmaysanız kaydol sayfasından kayıt oluşturabilirsiniz. Yönetim şirketleriyle iş birliği için site ve apartman yönetim şirketleriyle iş ortaklığı yazısı da faydalıdır.
Sık sorulan sorular
Site güvenlik planı nasıl hazırlanır?
Önce risk bölgeleri belirlenir ve puanlanır, sonra her bölgeye katmanlar (engel, aydınlatma, kamera, giriş kontrolü, görevli) atanır. Plan; kamera ve kablo yerleşimini, kayıt odasını ve yönetimde kimin neye yetkili olduğunu içermelidir.
Toplu konut projesinde güvenlik sistemi ne zaman planlanmalı?
Vaziyet planı ve mimari proje aşamasında planlanmalıdır. Bu aşamada boş boru, kablo yolu, güç noktası ve oda ayırmak, teslimden sonra duvar kırarak yapılacak ilavelerden çok daha düzenli ve az işlemlidir.
Sitede ortak alana kamera için kaç oy gerekir?
Kanun metni kameradan açıkça söz etmediği için aranan çoğunluk tartışmalıdır. Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 42. maddesi sayı ve arsa payı çoğunluğunu, 19. madde bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızasını arar; yönetim planı ve hukuki görüş esas alınmalıdır.
Site girişinde araç ve yaya girişi neden ayrı olmalı?
Ayrı giriş yayanın güvenliğini sağlar ve yetkisiz kişinin araç arkasından geçmesini zorlaştırır. Ayrıca araç kuyruğu yola taşmadan bariyer kapasitesi ayrı hesaplanabilir.
Çocuk parkına ve havuza kamera konur mu?
Genel alanı kapsayan kamera konabilir, ancak soyunma ve duş alanı kapsama girmez ve çocukları yakından izleyen açılardan kaçınılır. Havuzda boğulmayı kamera önlemez; çit, kilitli kapı, görevli ve alarm esastır.
Kayıt odası nerede olmalı?
Kayıt odası, kulübeden ayrı, kilitli ve yalnız yetkililerin girdiği bir mekânda olmalıdır; kesintisiz güç, soğutma ve yangın algılaması planlanır. Kulübede yalnız canlı izleme bulunur.
Site yönetimi kamera görüntüsünü kimlere verebilir?
Görüntü yalnız yetkili kişilerce incelenmeli ve izinsiz paylaşılmamalıdır. KVKK duyurusu yetkisiz paylaşımın önlenmesini ve kayıtların makul süre saklanmasını ister; kayıt talepleri yazılı yapılmalı ve kayıt altına alınmalıdır.