NVR İlk Kurulum Adım Adım: Aktivasyon, Şifre, Disk Biçimlendirme ve Kameraları Ekleme

Kurulumdan önce hazır olması gereken alet ve malzemeler

NVR'ı ilk kez kurmak için cihazın kendisi dışında bir monitör, HDMI kablosu, USB fare, en az bir sabit disk, ağ kabloları ve kameraların güç/ağ bağlantısını sağlayacak bir PoE portu ya da PoE switch gerekir. Kurulumun çoğu NVR'ın kendi ekranında ve fareyle yapılır; bu yüzden klavye ve bilgisayar şart değildir, ama ağ ayarı için bir dizüstü bilgisayar işi kolaylaştırır.

Yazılım tarafında yanınızda cihazın kullanım kılavuzu ve disk uyumluluk listesi bulunsun. Menü adları, sihirbaz adımlarının sırası ve şifre kuralları marka, model ve yazılım sürümüne göre değişir; bu rehber markadan bağımsız akışı anlatır, ayrıntıyı üreticinin hızlı kurulum kılavuzundan teyit edin.

• NVR cihazı ve güç adaptörü (kutudaki orijinal adaptörü kullanın)
• Monitör ya da TV, HDMI veya VGA kablosu (cihazın çıkışına uygun olanı)
• USB fare (çoğu kutudan çıkar, çıkmazsa ayrıca alın)
• En az bir 3,5 inç sabit disk; 7/24 kayıt için tasarlanmış, güvenlik kamerası sınıfı disk tercih edin
• Cat5e veya Cat6 UTP kablolar ve RJ45 konnektörlerin sağlam olduğunu doğrulayan bir kablo test cihazı
• PoE portlu NVR kullanmıyorsanız PoE switch; kamera güç adaptörü kullanacaksanız normal switch
• Tornavida (genellikle Phillips) ve disk vidaları; çoğu kutuda vidalar hazır gelir
• Admin şifresini ve kullanıcı bilgilerini yazacağınız bir kayıt (şifre yöneticisi ya da kapalı bir defter)

Sabit disk NVR'a nasıl takılır?

Disk, NVR kapalı ve fişi çekili iken takılır: kapak açılır, disk dayanağına vidalanır, SATA veri kablosu ve güç kablosu bağlanır, kapak kapatılır. Çalışan cihazın içine elle girmeyin; hem elektrik çarpması hem de disk hasarı riski vardır.

Diskin uyumlu olup olmadığı üretici belgesinde yayımlanan disk uyumluluk listesinden ve kapasite sınırından kontrol edilir. Birçok model disk başına belirli bir azami kapasiteyi destekler; listede olmayan ya da masaüstü bilgisayar için üretilmiş bir diskin sürekli kayıtta erken arıza vermesi mümkündür. Üretici belgesinden teyit etmeden satın alma yapmamak en güvenli yoldur.

Kapasiteyi tahmin etmek için: günlük kayıt boyutu (GB) = toplam bit hızı (Mbps) × 10,8. Örneğin 8 kamera × 4 Mbps = 32 Mbps için günde yaklaşık 346 GB gerekir; 4 TB disk bu hızda 11-12 gün kayıt tutar. Hareketle kayıt ve H.265 sıkıştırma bu süreyi uzatır.

• Cihazın fişi çekili ve kapak açılabilir durumda
• Disk vidalarla dayanağa sabitlendi; sallanmıyor
• SATA veri kablosu ve SATA güç kablosu sonuna kadar takıldı
• Birden fazla disk varsa her biri ayrı SATA portuna ve güç çıkışına bağlandı
• Kapak kapatıldı, havalandırma boşlukları önünde engel yok
• Kontrol: disk modeli ve kapasitesi üreticinin uyumluluk listesinde var

İlk açılış sihirbazı: aktivasyon ve güçlü admin şifresi

Güncel NVR'lar ilk açılışta cihazı etkinleştirmenizi (aktivasyon) ister ve sizi, kendi belirlediğiniz bir admin şifresi olmadan kullanıma sokmaz. Monitör ve fareyi bağlayıp fişi taktığınızda dil, bölge ve şifre ekranları gelir; sihirbazı atlamak yerine adım adım izlemek hatasız kurulumun yoludur.

Aktivasyonda güçlü şifre zorunludur ve kuralları üreticiye göre değişir. Örneğin Dahua'nın başlatma bildirimi şifrenin 8 ile 32 karakter arasında olmasını ve harf, rakam, özel karakter türlerinden en az ikisini içermesini ister; bazı özel karakterler (tırnak, noktalı virgül, iki nokta, ve işareti gibi) kabul edilmez. Alt ve üst uzunluk sınırı başka markalarda ve eski yazılımlarda farklı olabilir, bu yüzden ekranda çıkan kural uyarısını takip edin.

Şifre kurtarma yöntemini aynı sırada ayarlamak çok önemlidir: e-posta adresi, güvenlik soruları ya da desen kilidi. Üreticilerin başlatma sayfaları, bu adım atlanırsa şifre unutulduğunda sıfırlamanın zorlaşacağını (bazı durumlarda cihazın servise gitmesi gerektiğini) belirtir. Kamera şifresi de bazı sihirbazlarda NVR şifresiyle eşitlenebilir; bu seçenek varsa kameraların kendi başlatma işlemini de kolaylaştırır.

İyi bir şifre en az 12 karakterli, büyük-küçük harf, rakam ve özel karakter içeren, başka yerde kullanılmayan bir ifadedir. Cihazı internete açmayı düşünüyorsanız bu daha da önemlidir; zayıf şifre en sık görülen açıktır.

• Dil, bölge ve video standardı doğru seçildi
• Admin şifresi ekrandaki kuralları sağlayarak belirlendi ve güvenli bir yere kaydedildi
• E-posta, güvenlik sorusu ya da desen kilidi gibi şifre kurtarma yöntemi ayarlandı
• Cihaz bulut ya da P2P uzaktan erişimi istemiyorsanız bu seçenek şimdilik kapalı bırakıldı
• Kontrol: aktivasyon bitti, sihirbaz admin şifresiyle giriş istiyor

Saat, tarih, saat dilimi ve NTP nasıl ayarlanır?

Doğru saat, kayıt oynatma ve olay incelemesi için şarttır; yanlış saatle alınmış kayıt hem aranması hem de delil olarak kullanılması bakımından sorun yaratır. Saat dilimini Türkiye için UTC+3 (İstanbul/Ankara) olarak seçin; Türkiye'de 2016'dan beri kalıcı olarak UTC+3 uygulanır, bu yüzden yaz saati (DST) seçeneğini kapalı tutun.

NTP, cihazın saatini internetteki bir zaman sunucusundan otomatik düzeltir. NTP'yi açıp sunucu olarak pool.ntp.org gibi bir adres girin, güncelleme aralığını varsayılan bırakın ve NVR'ın internet erişimi ile DNS ayarı olduğundan emin olun. İnternetsiz kapalı ağlarda saati elle girin ve belirli aralıklarla kontrol edin.

Kameralar kendi saatini taşır. Kameralarda NTP ya da NVR'dan senkronizasyon seçeneği varsa açın; yoksa kamera görüntüsündeki saat damgası ile NVR saati arasında fark oluşabilir. Saat sapması konusu için NVR ayarlarında sık yapılan hatalar rehberine de bakabilirsiniz.

• Saat dilimi UTC+3, yaz saati uygulaması kapalı
• Tarih ve saat biçimi doğru (gün/ay/yıl sırası)
• NTP açık ve sunucu adresi girili; internet bağlantısı varsa saat güncellendi
• Kontrol: ekranda görünen saat telefon saatiyle aynı

Diski biçimlendirme (HDD formatlama) ve kayıt modu seçimi

Takılan yeni diskin NVR tarafından kullanılabilmesi için cihaz içinde biçimlendirilmesi (initialize/format) gerekir. Disk yönetimi menüsünde diski seçip biçimlendirme komutu verildiğinde disk NVR'ın dosya yapısına hazırlanır; bu işlem diskteki tüm kayıtları siler, ayarları silmez. Cihaz bazı modellerde yeni takılan diski sihirbazda kendiliğinden önerir.

Fabrikada diskle birlikte gelen NVR'larda disk çoğunlukla önceden biçimlendirilmiştir ama kontrol etmek zarar vermez. Daha önce başka NVR'da kullanılmış diski bu cihazda yeniden biçimlendirin; eski kayıtlar gerekiyorsa önce yedekleyin.

Kayıt modu, görüntünün diske ne zaman yazılacağını belirler. Sürekli kayıt en eksiksiz görüntüyü verir ama diski çabuk doldurur. Harekete bağlı kayıt diski daha uzun kullandırır ama yanlış ayarlanmış hareket alanı olayı kaçırabilir. Karma yöntem (gündüz hareketli, gece sürekli gibi) ya da sürekli kayıt ile olay kaydını bir arada kullanmak sahada sık tercih edilir. Disk dolduğunda eski kaydın üzerine yazma (overwrite) seçeneği genellikle açık olmalıdır, yoksa kayıt durur.

Diskte hata uyarısı alırsanız NVR disk hatası ve HDD uyarıları yazısındaki kontrol listesine bakın.

• Disk yönetimi menüsünde disk görünüyor ve durumu normal
• Biçimlendirme (initialize/format) işlemi tamamlandı; cihaz yeniden başlayabilir
• Kayıt modu belirlendi: sürekli, harekete bağlı ya da zamanlanmış
• Üzerine yazma (overwrite/döngüsel kayıt) açık
• Kontrol: disk kapasitesi beklenen değer, durum Normal ya da OK

Kameraları ekleme: PoE portlu NVR ile switch'li kurulum farkı

PoE portlu NVR'da kamera, cihazın arkasındaki PoE portuna doğrudan takılır; kablo hem veriyi hem gücü taşır ve çoğu modelde kamera kendiliğinden bulunup kanala atanır. Bu portlar çoğunlukla NVR'ın kendi iç alt ağında çalışır; kameranın dışarıdaki ağdan erişilebilir olması gerekmez. PoE standartları IEEE 802.3af (en çok 15,4 W), 802.3at (30 W) ve 802.3bt (60 W ve üzeri) olarak ayrılır; kameranın ve portun güç sınıfı uyumlu olmalıdır.

Switch'li kurulumda ise kameralar ve NVR aynı ağa (aynı alt ağa) bağlanır. Dahua'nın başlatma belgelerine göre kameralar NVR'a eklenmeden önce başlatılmış (initialize) olmalıdır; aksi halde bağlantı kurulamaz. NVR'ın kamera ekleme menüsünde başlatılmamış cihazlar aranıp seçilir, şifre ve e-posta kameralara eşitlenir. Birçok kamera fabrikadan aynı varsayılan IP ile çıktığı için, kameraları birer birer bağlayıp IP vermek (veya DHCP kullanmak) çakışmayı önler.

Otomatik arama (Smart Add, Search gibi adlarla) aynı ağdaki kameraları bulur ve hızlıca ekler. Manuel eklemede kamera IP'si, protokol (marka protokolü ya da ONVIF), port, kullanıcı adı ve şifre girilir. ONVIF, farklı üreticilerin cihazlarının birlikte çalışmasını sağlayan bir standarttır; Profile S video akışını ve temel yapılandırmayı kapsar. Farklı marka kamera kullanılacaksa farklı marka kamera-NVR uyumu rehberindeki sınırlara bakın.

Switch ile 8 kameralık bir sistem kuracaksanız port haritası ve IP planı için PoE switch ile 8 kameralık sistem kurulumu yazısı daha ayrıntılıdır.

• PoE portlu NVR: kamera doğrudan PoE portuna takıldı, kanal görüntüsü geldi
• Switch'li kurulum: kameralar başlatıldı, benzersiz IP aldı, NVR ile aynı alt ağda
• Otomatik aramada bulunan kameralar seçilip eklendi ya da manuel eklendi
• Manuel eklemede protokol, port, kullanıcı adı ve şifre doğru girildi
• Kablo hatası şüphesinde kablo test cihazıyla uç uca kontrol yapıldı
• Kontrol: tüm kanallar canlı görüntüde, durum çevrimiçi

Kanal adlandırma, çözünürlük ve kayıt planı

Kanallara anlamlı isimler vermek (Giriş Kapısı, Otopark, Depo Arka gibi) olay arandığında zaman kazandırır. Her kamerada ad ve gerekirse OSD saat damgası aynı menüden açılır; saat damgası NVR ve kamera saatleri senkron olduğunda tutarlıdır.

Kayıt planı (zamanlama), hangi kanalın hangi günlerde ve saatlerde hangi türde kaydedeceğini belirler. Ana akış (main stream) kayıt için, alt akış (sub stream) ise canlı izleme ve mobil görüntü için kullanılır. Kamera çözünürlüğü, kare hızı ve bit hızı kayıt süresini doğrudan etkiler; H.265 (HEVC) sıkıştırma, aynı kalitede H.264'e göre belirgin biçimde daha az yer kaplar, ancak NVR ve kameranın ikisinin de desteklemesi gerekir.

Plan oluştururken kapasite formülünü yeniden uygulayın: toplam bit hızı (Mbps) × 10,8 = günlük GB; hedef saklama süresiyle çarpıp gereken diski bulun. Varsayılan çoğu zaman 24 saat sürekli kayıttır; ihtiyaç farklıysa plan menüsünden değiştirilir.

• Her kanala yer adıyla açık bir isim verildi
• Kayıt zamanlaması (sürekli, hareket ya da karma) her kanal için ayarlandı
• Ana akış çözünürlüğü, kare hızı ve bit hızı hedef saklama süresine göre belirlendi
• Alt akış canlı izleme için açık
• Kontrol: toplam bit hızına göre hesaplanan saklama süresi hedefi karşılıyor

Test için kayıt oynatma ve son kontrol

Kurulumun gerçekten çalıştığını kanıtlayan tek şey, kaydedilmiş görüntüyü başarıyla oynatmaktır. Birkaç dakika kayıt aldıktan sonra oynatma menüsünden bir kanal seçin, bugünün tarihini ve kayıt saatini belirleyin, zaman çizelgesinde kaydın göründüğünü ve görüntünün akıcı oynadığını doğrulayın.

Kameranın önünde hareket ederek hareketli kayıt tetiklenip tetiklenmediğini de deneyin. Sonra NVR'ı kapatıp açın; ayarların kaybolmadığını, disk ve kameraların yeniden tanındığını, kaydın otomatik olarak devam ettiğini görün. Bu deneme ileride elektrik kesintisi yaşandığında sistemin nasıl davranacağını da gösterir.

Son olarak cihazı havalandırması olan ve yetkisiz kişilerin ulaşamayacağı bir yere yerleştirin. Kanal ve disk planını yeniden gözden geçirmek için NVR seçimi yazısı yardımcı olur.

• Her kanal için son birkaç dakikanın kaydı oynatıldı
• Hareketli kayıt denemesi yapıldı ve olay çizelgede göründü
• Cihaz kapatılıp açıldığında ayarlar ve kayıt korundu
• Admin şifresi ve kurtarma bilgileri güvenli bir yerde saklanıyor
• Kontrol: tüm kanallarda kayıt var, saat doğru, disk durumu normal

Bayifi bu konuda nerede devreye giriyor?

Kurulumu kendiniz yapmak istemiyorsanız, bölgenizdeki güvenlik kamerası kurulumcularını Bayifi bayi dizininde il il inceleyebilirsiniz. NVR, disk ve kamera gibi ürünleri toptan temin etmek isteyen kurulumcular için toptancıların güncel stoklu ürünleri Bayifi pazar yerinde listelenir. Firmanız kurulumcu ya da toptancıysa kaydol sayfasından kayıt oluşturabilirsiniz.