Diafonda Ses Var Görüntü Yok: Kapı Paneli Kamerası, Video Hattı ve İç Ünite Ekranı Adım Adım Teşhis

Ses var görüntü yok arızası ne anlama gelir?

Konuşma çalışıp ekran siyah ya da boş kalıyorsa arıza ses zincirinde değil, video zincirindedir. Görüntülü diafonda ses ve görüntü çoğu sistemde ayrı yollardan gider: ses, mikrofon ve hoparlör hattı üzerinden; görüntü ise kapı panelindeki kamera modülünden video hattına, oradan iç ünitenin ekranına ulaşır. Konuşabiliyorsanız panel, güç ve iletişim hattı en azından kısmen sağlamdır.

Bu yazı yalnızca bu semptoma odaklanır. Tersi durum, yani görüntü var ses yok için mikrofon, hoparlör ve ses seviyesi rehberine bakın. Genel arıza sıralaması için saha teşhis akışı yazısı kapsamlı bir çerçeve sunar.

Ekranın nasıl göründüğü ipucu verir. Tamamen siyah ekran çoğunlukla ekran ya da arka ışık sorununa veya hiç video gelmediğine işaret eder. Mavi ya da gri ‘sinyal yok’ zemini video sinyalinin ulaşmadığını gösterir. Karlı, kayan ya da yatay çizgili görüntü hat, bağlantı veya girişim sorunudur. Görüntünün yalnızca geceleri kaybolması ise kameranın kızılötesi (IR) aydınlatmasının çektiği akımla ilgili olabilir.

İlk adım: tek daire mi, tüm bina mı?

Arızanın kapsamı, kontrol edilecek bölgeyi birkaç kutuya indirir. Komşulara sormak ya da kapı panelinden birkaç daireyi arayarak görüntüyü denemek bu ayrımı dakikalar içinde yapar.

Yalnızca bir dairede görüntü yoksa kapı paneli kamerası büyük ihtimalle sağlamdır; o dairenin iç ünitesi, dairenin bağlantı kutusu, kat dağıtıcısı ya da o daireye giden hat şüphelidir. Birkaç daire veya bir kolon etkileniyorsa ortak noktayı arayın: aynı kat dağıtıcısı, aynı video ayırıcı, aynı kolon hattı. Tüm daireler görüntüsüzse panel kamerası, panelin güç beslemesi, ana video hattı veya ana dağıtıcı öne çıkar.

• Tek daire: iç ünite ekranı, ayar menüsü, dairenin soketi ve kabloları, dairedeki ikinci ünite.
• Birkaç daire veya tek kolon: ortak kat dağıtıcısı, video ayırıcı, kolon hattındaki bir bağlantı noktası.
• Tüm bina: kapı paneli kamera modülü ve soketi, panel besleme gerilimi, ana video hattı.
• Yalnızca belirli saatlerde: gece IR yükü, ısı değişimi ya da nem kaynaklı temassızlık.

Kapı paneli kamerası: modül, lens, soket ve IR aydınlatma

Tüm dairelerde görüntü yoksa ilk bakılacak yer kapı panelidir. Panel dışarıda durduğu için yağmur, nem, sıcak-soğuk değişimi ve darbeye maruzdur; kamera modülü arızalarının büyük bölümü buradan çıkar. Panelin açılabilir olması için üretici montaj kılavuzundaki güvenlik vidalarına ve açma yöntemine uyun.

Önce lensi inceleyin. Lens önünde buğu, su damlası, örümcek ağı, çizilme ya da boya varsa görüntü bulanık veya karanlık olabilir. Plastik koruma camı sararmış ya da çatlamışsa nem modüle ulaşmıştır. Dış mekân ürünlerinde koruma sınıfı IP koduyla verilir ve IEC 60529 standardına dayanır; ilk rakam katı cisim ve toza, ikinci rakam suya karşı korumayı belirtir. Buna rağmen yıllar içinde contalar yorulur. Nem ve gece görüntüsü sorunları için kapı paneli yağmur ve nem rehberine bakabilirsiniz.

Sonra modülün kablo soketini kontrol edin. Birçok panelde kamera modülü, küçük bir yassı kablo ya da konnektörle ana karta bağlanır. Titreşim, nem veya montaj sırasında yerinden çıkmış, pimleri oksitlenmiş ya da kablosu sıkışmış olabilir. Konnektörü gücü keserek çıkarıp yeniden takmak çoğu zaman geçici sonuç verir, ancak oksit izi varsa kalıcı çözüm değildir.

Son olarak IR veya LED aydınlatmayı değerlendirin. Karanlıkta panele dikkatle bakıldığında kamera çevresindeki IR ışık, telefon kamerası ekranında soluk mor-beyaz parlama olarak görülebilir. Aydınlatma hiç yanmıyorsa ışık sensörü ya da LED devresi arızalıdır; yalnızca geceleri görüntü gelmemesi bununla ilişkili olabilir. Gündüz de görüntü yoksa kamera modülünün kendisi şüphelidir.

• Lens ve koruma camında nem, buğu, çizik veya yabancı madde var mı?
• Kamera konnektörü yerinde, pimler temiz ve kablo ezilmemiş mi?
• Panel içinde yanık kokusu, kararmış nokta veya nem izi var mı?
• IR/LED aydınlatma karanlıkta çalışıyor mu (telefon kamerasıyla görülebilir)?
• Panelin kamera besleme gerilimi üretici değerinde mi?

Video hattı: çok telli sistemde video damarı, iki telli sistemde bus gerilimi

Kamera sağlamsa görüntü yolda kaybolmuş olabilir. Çok telli (klasik) sistemlerde video ayrı bir damar ya da koaksiyel kabloyla taşınır; ses, kapı açma ve güç ise başka damarlardandır. Bu nedenle ses çalışırken yalnızca video damarı kopuk, oksitli ya da yanlış klemensli olabilir. Kolon hattındaki ek yerleri, daire önü bağlantı kutuları ve klemensler ilk şüphelilerdir. Video için koaksiyel kullanılan sistemlerde (örneğin 75 ohm) iç iletken ile ekran örgüsünün birbirine temas etmesi de görüntüyü tamamen bitirir.

İki telli (bus) sistemlerde ses, video ve güç aynı iki iletken üzerinden taşınır. Bu sistemlerde sık görülen sorun gerilim düşümüdür: kablo uzun veya ince, daire sayısı fazla ya da bağlantılar gevşekse hattın sonundaki cihazlara ulaşan gerilim azalır. Video, sesten genellikle daha fazla güç ve bant genişliği gerektirdiği için hat zayıfladığında önce görüntü etkilenebilir. Bu yüzden güç kaynağı kapasitesi ve kablo kesiti ciddi önem taşır; hesap mantığı için güç kaynağı ve kablo kesiti rehberine, yeni cihaz eklenince oluşan limitler için iki telli sisteme daire ekleme yazısına bakın.

Gerilim düşümü basit bir ilişkiyle düşünülebilir: düşüm = akım × hat direnci. Akım arttıkça, kablo uzadıkça ve kesit inceldikçe kayıp büyür. Gece IR aydınlatma açıldığında çekilen akım yükselir; hat sınırdaysa görüntü yalnızca geceleri kaybolur. Bus gerilimi, hat uzunluğu ve kablo tipi için kabul edilen sınırlar sistemden sisteme değişir; bu değerleri uydurmayın, üretici kılavuzundan ve ürün etiketinden teyit edin.

İç ünite: ekran, arka ışık ve ayar menüsü

Yalnızca bir dairede görüntü yoksa iç ünite devreye girer. En basit kontrol, görüntü ayarlarıdır: parlaklık veya kontrast yanlışlıkla en düşüğe alınmış olabilir, ‘ekran kapalı’ ya da ‘gizlilik’ seçeneği devrede olabilir, ünite sessiz moda alınmış olabilir. Ayar menüsünde fabrika ayarlarına dönmeden önce kullanıcıya ait kayıtlı ayarların silinebileceğini unutmayın; üretici kılavuzunda ne sıfırlandığını okuyun.

Ayarlar normal olduğu halde ekran siyah ise arka ışık (backlight) sorunu olabilir. Işıkta ya da el feneriyle ekrana çok yakından bakıldığında silik bir görüntü seçiliyorsa ekran paneli çalışıyor ama arka ışık sönmüştür. Ünite açılışta logo ya da menü gösteriyor ama çağrıda görüntü yoksa ekran sağlam, video girişi arızalı olabilir. Ekranda hiçbir şey yoksa ve ünite sesle yanıt veriyorsa ana kart ya da video giriş katı şüphelidir.

İç ünite arkasındaki klemens veya soket de bakılması gereken noktadır. Görüntü kablosunun gevşemesi, yanlış klemens girişi ya da eski sistemlerden kalma uyumsuz bir bağlantı görüntüyü bitirebilir. Gücü keserek bağlantıları yeniden yapmak ve her damarın hangi klemenste olduğunu fotoğraflamak sonradan tartışmayı azaltır.

İkinci iç ünite, video dağıtıcı ve sonlandırma anahtarı

Aynı dairede ikinci iç ünite, kat dağıtıcısı veya video ayırıcı varsa video yolu uzar ve arıza noktası çoğalır. Önce ikinci üniteyi hattan çıkarıp ana ünitede görüntü gelip gelmediğine bakın; bozuk bir ünite hattı yükleyerek veya kısa devre yaparak diğer üniteyi de etkileyebilir. Yine de bir ünite hattan çıkarıldığında diğer ünitelerin sonlandırma durumunun değişebileceğini unutmayın.

Video dağıtıcı (ayırıcı), tek video girişini birden çok daireye veya kata dağıtır ve genellikle kendi besleme gerilimine ihtiyaç duyar. Dağıtıcıda besleme ışığı yanmıyorsa, güç bağlantısı gevşekse ya da çıkış kanalı arızalıysa, yalnızca o dağıtıcıya bağlı daireler görüntüsüz kalır. Bu belirti, birden çok komşunun aynı anda şikâyetçi olduğu durumda ortak bir dağıtıcıyı işaret eder.

Sonlandırma (terminasyon) anahtarı, video hattının yansıma yapmadan bitirilmesi için kullanılır. Çoğu klasik sistemde hattın sonundaki üniteye sonlandırma uygulanır, aradaki ünitelerde ise kapalı tutulur. Yanlış konumda bırakılan anahtar, görüntünün çok parlak, silik, kayan veya tamamen kayıp olmasına neden olabilir. Hangi ünitede anahtarın hangi konumda olacağı sistem tasarımına göre değişir; sonlandırma değerleri ve anahtar konumları için üreticinin kılavuzundan teyit edin. Bir ünite eklenince veya sökülünce anahtar konumlarını yeniden gözden geçirmek gerekir.

Çok katlı yapılarda kat zili ile iç ünite ilişkisi ve ikinci ünite ayarları için çağrı yönlendirme ve ikinci iç ünite rehberi faydalı olur.

Multimetre ile hangi noktalarda ölçüm yapılır?

Multimetre, güç ve süreklilik sorunlarını bulur; video sinyalinin kalitesini ise ölçemez. Video sinyali hızlı değişen düşük genlikli bir sinyaldir; bunu görmek için osiloskop ya da bilinen sağlam bir test monitörü gerekir. Buna rağmen birkaç temel ölçüm kök nedeni hızla daraltır. Ölçümleri yalnızca düşük gerilimli taraflarda ve cihaz kılavuzuna uyarak yapın; şebeke gerilimine ait kısımlara dokunmayın ve güç kaynağı kasası içinde çalışmayı elektrik bilen kişiye bırakın.

Ölçüm sırasını kapı panelinden iç üniteye doğru ilerletin:

• Güç kaynağı çıkışı: DC gerilimi ölçün ve ürün etiketindeki değerle karşılaştırın; düşük veya dalgalı çıkış tüm hattı etkiler.
• Kapı paneli kamera besleme noktası: panelde kamera beslemesinin geldiği klemens veya konnektörde gerilimi ölçün; yük altındaki değer, boştaki değerden belirgin düşüyorsa hat veya kaynak yetersizdir.
• Bus hattı (iki telli sistem): panel tarafında ve en uzak iç ünitede gerilimi ölçüp farkı bulun; fark gerilim düşümüdür. Kabul edilebilir aralık için üretici belgesine bakın.
• Video damarı (çok telli sistem): gücü keserek iki uçta süreklilik ölçün; damarın başka bir damara veya ekrana kısa devre yapmadığını direnç konumunda doğrulayın.
• Koaksiyel hat: iç iletken ile ekran arasında sonsuz direnç olmalı; iki uçta iç iletken ve ekran ayrı ayrı sürekli olmalı.
• Dağıtıcı ve iç ünite girişi: besleme gerilimi ve girişteki DC seviyesi kılavuz değerlerine uygun mu?

Kamera modülü mü iç ünite mi? Garanti ve servis kararı

Modül mü ünite mi olduğunu ayırmanın en güvenilir yolu çapraz denemedir. Bilinen sağlam bir iç ünite arızalı daireye bağlandığında görüntü geliyorsa sorun daire içindeki ünitededir. Arızalı ünite başka bir dairenin sağlam hattına takıldığında görüntü yine yoksa ünite arızalıdır; görüntü geliyorsa hat veya klemens suçludur. Aynı şekilde, panele geçici olarak sağlam bir kamera modülü takmak mümkünse tüm binadaki arızanın kaynağı net biçimde ayrılır.

Genel mantık şöyledir: tüm dairelerde görüntü yoksa modül ya da panel hattı, tek dairede yoksa iç ünite ya da dairenin bağlantısı, birkaç dairede yoksa ortak dağıtıcı sorumlu olur. Tek bir bileşenin değişmesiyle sorun çözülmüyorsa hattı ve sonlandırma ayarını yeniden gözden geçirin; yeni parçayı arızalı hatla bağlamak onu da bozabilir.

Garanti kararında bu ayrım önemlidir. Ürün garantisinin kapsamını, süresini ve hangi koşulda kaybedildiğini satış belgesinden ve garanti belgesinden okuyun. Nem girmiş, yıldırım veya aşırı gerilimden zarar görmüş ya da yetkisiz müdahale edilmiş cihazlar çoğu zaman kapsam dışı kalır; aşırı gerilim korumasına yıldırım ve hat koruma rehberinden bakabilirsiniz. Garantisi bitmiş ve onarım maliyeti yüksek eski sistemlerde modül değişimi yerine analog sistemden IP’ye geçiş gündeme gelebilir; seçenekler için eski analog diafondan IP’ye geçiş yazısı yol gösterir.

Toplu konutlarda ortak alan cihazı ve kamera modülünün bakım sorumluluğunun kimde olduğu da önemlidir. Bu çoğunlukla yönetim planına bağlıdır. Ürünlerde güvenlik, EMC ve görüntü performansı açısından ilgili uyumluluk şartları EN 50486 standardıyla ele alınır; ulusal geçerliliği ülkeden ülkeye farklılık gösterebilir, bu yüzden bir cihazın hangi şartlara göre üretildiğini üretici belgesinden sorun.

Bayifi’de kurulumcu ve ürün bulmak

Kendi başınıza kontrol ettikten sonra sorun sürüyorsa, binayı yerinde görüp ölçüm yapacak bir kurulumcu en kısa yoldur. Bayifi’de il il firma dizininde bayi listesine bakabilir, kamera modülü ya da iç ünite gibi parçaları toptancıların stoklu ürünleri arasında pazar sayfasından arayabilirsiniz.

Diafon ve kamera işi yapan bir firmaysanız kaydol sayfasından firmanızı dizine ekleyebilirsiniz.