Hırsızlık Kamera Kaydıyla Suç Duyurusu: Dilekçe, Şikayet Süresi ve Kaydı Dosyaya Ekleme

Hırsızlık kamera kaydıyla nasıl şikayet edilir?

Hırsızlığı kamera kaydıyla şikayet etmek, olayı yetkili makama bildirmek ve görüntüyü bozulmamış hâliyle delil olarak sunmaktan ibarettir. Ceza Muhakemesi Kanunu m.158 uyarınca suç ihbarı veya şikayet, Cumhuriyet Başsavcılığına ya da kolluk makamlarına yazılı olarak veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir.

Sıra genellikle şöyledir: önce olay yerini ve cihazı olduğu gibi bırakmak, sonra kaydı güvenli biçimde yedeklemek, ardından karakola ya da savcılığa gidip ifade vermek. Kamera kaydı tek başına davayı kazandırmaz; ancak failin kimliğini, eylemin saatini ve çalınan eşyayı gösteriyorsa soruşturmanın en güçlü dayanaklarından biri olur.

• Olay anından itibaren kayıt cihazına dokunmadan, ekran görüntüsü ve fotoğraf alın.
• Kaydı USB belleğe aktarın, orijinal kaydı cihazda koruyun.
• Karakola veya Cumhuriyet Başsavcılığına başvurup şikayetinizi ve ifadenizi verin.
• Tutanak ve kayıt teslimine dair belgenin bir örneğini alın.
• Sigorta varsa dosya numarasını ve tutanak örneğini şirkete iletin.

Karakola mı savcılığa mı gidilir; e-Devlet, UYAP ve CİMER seçenekleri

Hem karakola hem Cumhuriyet Başsavcılığına başvurmak yasal olarak mümkündür; hangisi seçilirse seçilsin soruşturmayı Cumhuriyet savcısı yürütür. CMK m.158 gereği valilik, kaymakamlık veya mahkemeye yapılan ihbar ve şikayet de ilgili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir.

Acil durumda ve fail kaçmışsa en hızlı yol, olay yerine kolluğu çağırmak ya da en yakın karakola gitmektir; kolluk olay yeri incelemesi yapabilir ve kaydı teslim alabilir. Mal kaybı büyükse, birden fazla fail ya da şirket içi bir kişi söz konusuysa dilekçeyle doğrudan adliyedeki suç duyurusu bürosuna gitmek düzenli bir dosya oluşturur.

e-Devlet, UYAP ve CİMER gibi çevrimiçi kanallar başvuruyu kayda geçirmek ya da ilgili makama iletmek için kullanılabilir; ancak hangi suç türleri için hangi hizmetin açık olduğu zamanla değişebilir. Kamera kaydı USB gibi fiziksel bir ortamda olduğundan, çevrimiçi başvuru yapılsa bile görüntünün ayrıca karakola veya savcılığa teslim edilmesi gerekebilir. Güncel hizmet kapsamını başvurmadan önce savcılığın ya da e-Devlet hizmet sayfasının açıklamasından doğrulayın.

Suç duyurusu dilekçesinde olması gerekenler

İyi bir suç duyurusu dilekçesi, okuyan savcının olayı tek okumada anlayacağı netlikte yazılır: kim, ne zaman, nerede, neyi, nasıl aldı ve hangi delil var. Fail bilinmiyorsa şüpheli bölümüne bilinmiyor yazılır; kamera görüntüsünün incelenmesi ve failin tespiti talep edilir.

En sık yapılan hata kamera saatiyle gerçek saati karıştırmaktır. Kayıt cihazının saati kayabilir; bu yüzden dilekçede iki saati de yazın ve farkı hesaplayın. Formül: saat farkı = kamera saati - gerçek saat. Örneğin kamera ekranında 14:32 görünen an gerçekte 14:23 ise fark +9 dakikadır ve dilekçede kamera saati 14:32 (gerçek saatle 14:23) şeklinde belirtilir. Gerçek saat için cep telefonunun şebeke saatinden alınmış ekran görüntüsü kullanılabilir.

• Şikayetçinin kimlik, adres, telefon ve varsa vekil bilgileri.
• Şüpheli bilgisi veya şüphelinin bilinmediği; kamerada görülen kişinin kıyafet ve görünüm tarifi.
• Olayın tarihi, tahmini olay saati, yeri ve çalınan eşyanın cins, marka, seri numarası ve değerinin takribi tahmini.
• Kamera saati ile gerçek saat arasındaki fark ve nasıl ölçüldüğü.
• Kayıt cihazının marka, model, seri numarası, kamera numarası/adı ve kayıt dosyasının adı.
• Kaydın ne kadarının hangi yöntemle aktarıldığı, orijinalin cihazda saklandığı ve talep edilirse teslim edileceği.
• Kapı kilidi veya mal kırılmışsa fotoğraflar ve hasar bilgisi (hırsızlık amacıyla konut dokunulmazlığı ihlali ve mala zarar verme için TCK m.142/4 uyarınca şikayet aranmaz).
• Soruşturma yapılması, failin tespiti, yakalanması ve cezalandırılması talebi ile tarih ve imza.

Kamera kaydı USB'ye nasıl aktarılır, orijinal nasıl saklanır; tutanak ve el koyma

Kaydın delil değerini koruyan temel kural, orijinal kaydın değişmeden saklanması ve kopyanın bu orijinalden alınmasıdır. Kayıt cihazının yedekleme (export/backup) menüsünden ilgili kameranın olay öncesi ve sonrasını kapsayan aralık seçilir; dışa aktarma çoğunlukla cihazın kendi oynatıcı yazılımıyla birlikte yapılır, çünkü bazı kayıtlar yalnızca üreticinin oynatıcısında doğru oynar.

Dosya, olayın birkaç dakika öncesinden failin ayrılışından sonrasına kadar kesintisiz alınır; yalnızca anlık görüntüler yeterli sayılmaz. Her kamera görüntüsünü ayrı alarak failin giriş ve çıkış yollarını eksiksiz gösterin. Aktarım sonrası dosyanın bozuk olmadığını başka bir bilgisayarda açarak denetleyin.

Kolluk kamera kaydını teslim alırken bir tutanak düzenler; bu tutanakta teslim edilen ortamın cinsi, dosya sayısı, kayıt aralığı ve cihaz bilgisi yer almalıdır. Teslim tarihli bir örneği mutlaka isteyin, çünkü sigorta ve sonraki yazışmalarda bu belge gerekir.

CMK m.123 uyarınca ispat aracı olarak yararlı görülen eşya muhafaza altına alınır; rızayla teslim edilmezse el konulabilir. m.124 ise bu tür eşyayı elinde bulunduran kişiyi istem üzerine göstermek ve teslim etmekle yükümlü kılar. El koyma yetkisi m.127'ye göre hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının, ulaşılamazsa kolluk amirinin yazılı emriyle kullanılır.

Bu nedenle kaydı baştan rızayla ve USB ortamında vermek, çoğu zaman bütün kayıt cihazının alınmasını gereksiz kılar. Cihaz yine de alınacaksa işletme kayıtlarınızın sürmesi için tutanağa cihazın geri verilmesi ya da kopyasının yerinde bırakılması talebini yazdırın. Kolluk veya savcılığın yazılı talebine nasıl yanıt verileceği ve teslim tutanağının nasıl düzenleneceği için polis veya savcılık kamera kaydı isterse nasıl yanıt verilir yazısına bakabilirsiniz.

• Yedek için yeni veya biçimlendirilmiş bir USB bellek kullanın; belleği yalnızca bu iş için ayırın.
• Kopyayı aldıktan sonra dosya adlarını değiştirmeyin ve görüntüyü düzenlemeyin, kırpmayın, filtre uygulamayın.
• Mümkünse dosyanın SHA-256 özet (hash) değerini hesaplayıp kâğıda yazın; sonradan değiştirilmediğini göstermeye yardımcı olur.
• İkinci bir yedeği ayrı bir bellekte veya bilgisayarda tutun; birini teslim edip diğerini saklayın.
• Kayıt cihazını kapatmayın, diski sökmeyin; kayıt süresi kısa bir cihazda olay günü korumak için kayıt üzerine yazmayı durduracak koruma (kilitleme) seçeneğini kullanın.
• Cihaz saatinin, ağ saati veya kayıt ayarlarının o gün değiştirilmediğini not edin.

Şikayete bağlı mı, 6 aylık şikayet süresi hırsızlıkta geçerli mi?

Basit hırsızlık (TCK m.141) ve nitelikli hırsızlık (m.142) şikayete bağlı suçlar değildir; savcılık olayı öğrenince re'sen soruşturur ve şikayetten vazgeçmek davayı kendiliğinden düşürmez. Bu yüzden 6 aylık süre, bu suçlarda şikayet hakkını kaybettirmez.

TCK m.73'e göre soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı bir suçta yetkili kişi 6 ay içinde şikayette bulunmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz; süre, şikayet hakkı olanın fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden başlar. Hırsızlık alanında şikayet aranan hâller sınırlıdır: paydaş veya elbirliği mülkiyetindeki mal ya da hukuki alacağı tahsil amacıyla işlenen hırsızlık (m.144), kullanma hırsızlığı (m.146) ve belli yakınların birbirine karşı işlediği hırsızlık (m.167/2) bu gruptadır.

Pratikte süreyi beklememek gerekir. Kamera kayıt cihazları disk dolunca eski kaydın üstüne yazar; birkaç gün içinde görüntü silinebilir. Failin kimliğini öğrenme tarihi de ispat gerektirdiği için, tanıdığınız birinin kayıtta göründüğünü fark ettiğiniz günü yazılı olarak not edin.

• TCK m.141 basit hırsızlık: şikayete bağlı değil.
• TCK m.142 nitelikli hırsızlık (konutta kilitli eşya, gece vakti artırımı m.143 vb.): şikayete bağlı değil.
• TCK m.144, m.146 ve m.167/2: şikayet üzerine ceza veya indirim söz konusu.
• TCK m.167/1: eşler, üstsoy-altsoy ve aynı konutta yaşayan kardeşler arasında ilgili akraba hakkında ceza verilmez.
• Şikayete bağlı suçlarda süre: fiili ve failin kim olduğunu öğrenme gününden itibaren 6 ay (TCK m.73/1-2).

Uzlaşma ve etkin pişmanlık: failin zararı ödemesi ne değiştirir?

Basit hırsızlık (TCK m.141) CMK m.253 kapsamındaki uzlaştırma suçları listesinde yer alır; soruşturma konusu suç uzlaşmaya tabi ise ve kamu davası açılması için yeterli şüphe varsa dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir. Uzlaşma teklifi alan kişi, teklif kendisine ulaştıktan itibaren yedi gün içinde kararını bildirmezse teklifi reddetmiş sayılır. Nitelikli hırsızlık (m.142) bu listede sayılmamıştır.

Etkin pişmanlık TCK m.168'e göre failin, suç tamamlandıktan sonra ve kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararını aynen iade ederek ya da tazmin ederek tamamen gidermesidir; bu hâlde cezanın üçte ikisine kadarı indirilir. Kovuşturma başladıktan sonra, hüküm verilmeden önce gösterilirse indirim yarısına kadardır. Zararın yalnızca bir kısmı giderilirse hükmün uygulanması için ayrıca mağdurun rızası gerekir.

Mağdur için bunun anlamı şudur: kayıt ve ifade ile süreci başlatmak, çalınan eşyayı geri almanın da yolunu açar. Uzlaşma veya ödeme teklifi gelirse imzalamadan önce zararınızın tamamını, yani eşyanın bedeli ve onarım masraflarını yazılı olarak hesaplayın.

Faili tanımak için görüntüyü sosyal medyaya değil kolluğa verin; sigortaya bir kopya

Failin tanınması için kamera görüntüsünü paylaşmak yerine kolluğa teslim etmek en doğru yoldur; çünkü kolluk olay yeri incelemesi yapabilir, çevredeki diğer kamera kayıtlarını toplayıp karşılaştırabilir ve kimlik tespitini hukuka uygun yoldan yürütür. Görüntüyü sosyal medyada veya mahalle gruplarında yaymak yanlış kişinin hedef gösterilmesine, kişilik hakları ve kişisel veri ihlali iddialarına yol açabilir ve soruşturmayı da zora sokar. Ayrıntı için hırsız görüntüsünü sosyal medyada paylaşmak yasal mı rehberine bakın.

Sigorta kapsamında hırsızlık hasarı talep edecekseniz, dosya numaralı şikayet tutanağının ve kamera kaydının bir kopyasının şirkete verilmesi gerekir. Poliçedeki alarm, kilit ve kamera şartlarının olay anında çalışır durumda olması tazminat sürecini etkiler; ayrıntılar için güvenlik sistemlerinde sigorta ve tazminat yazısı faydalı olur. Olay sonrası ilk adımları da kapsayan eve hırsız girdikten sonra yapılacaklar listesi bu yazıyı tamamlar.

Kurulumcunun müşteriye bırakacağı olay sonrası ilk 10 dakika kartı

Hırsızlık anında müşterinin panik içinde kayıt cihazını kapatması ya da kaydı silmesi en sık görülen delil kaybıdır; bu yüzden kurulumcunun teslim sırasında bırakacağı tek sayfalık bir kart çok işe yarar. Kartı cihazın yanına asın ve müşteriyle bir kez birlikte prova edin.

Karta yazılacak adımlar sırayla şunlardır: hiçbir şeye dokunmamak, 155 veya 112'yi aramak, kamerayı ve cihazı kapatmamak, kaydı yedeklemek, kapı veya pencere kırıldıysa fotoğraf çekmek ve karakola giderken USB belleği yanında götürmek.

• Dakika 0-2: Güvenliğiniz önce; içeride kimse varsa girmeyin, 155 veya 112'yi arayın.
• Dakika 2-4: Olay yerine dokunmayın, kayıt cihazını kapatmayın, yeniden başlatmayın ve kayıtları silmeyin.
• Dakika 4-6: Cihaz ekranındaki saati ve gerçek saati fotoğraflayın; olay anını not edin.
• Dakika 6-8: İlgili kameraların kaydını, olay öncesi ve sonrası dahil, USB belleğe yedekleyin; kayıt kilitleme/koruma seçeneğini etkinleştirin.
• Dakika 8-10: Kırık kapı, kilit ve eksik eşyaları fotoğraflayın; kolluk gelince kayıt cihazının marka, model ve seri numarasını verin.
• Sonrasında: şikayet dilekçesine saat farkını yazın, tutanağın örneğini alın, sigortaya haber verin ve görüntüyü sosyal medyada paylaşmayın.

Kurulumcu ve ürün bulmak: Bayifi'de

Kayıt süresi, disk kapasitesi ve yedekleme kolaylığı kurulum aşamasında planlanır; olay sonrasında bu konularda çözüm aramak çoğu zaman geç kalmış olur. Bayifi'de il il firma dizininden bölgenizdeki kurulumcuların profil ve hizmet bilgilerine bayi listesinden ya da bayi haritasından bakabilirsiniz.

Kayıt cihazı, disk ve kamera gibi ürünleri toptancıların anlık stokuyla karşılaştırmak için pazar bölümü kullanılabilir. Kurulumcu veya toptancıysanız firmanızı kaydol sayfasından ekleyebilirsiniz.